بلاگ
ترکیب های تجاری (مصوب 1398) استاندارد حسابداری شماره 38
استاندارد حسابداری شماره 38 چیست؟
استاندارد حسابداری شماره 38 با عنوان ترکیب های تجاری، چارچوب حسابداری برای معاملاتی را تعیین می کند که در نتیجه آن، یک واحد تجاری کنترل واحد تجاری دیگری را به دست می آورد. این استاندارد که از سال 1398 جایگزین استاندارد قدیمی شماره 19 شده است، نحوه شناسایی، اندازه گیری و افشای اطلاعات مربوط به ترکیب های تجاری را مشخص می کند.
هدف اصلی این استاندارد، ارائه اطلاعاتی شفاف و قابل اتکا درباره آثار مالی ادغام یا خرید شرکت ها است تا استفاده کنندگان صورت های مالی بتوانند تاثیر این معاملات را بر وضعیت مالی و عملکرد واحد تجاری ارزیابی کنند.
خلاصه استاندارد شماره 38 در یک نگاه
| مورد | توضیح |
|---|---|
| شماره استاندارد | 38 |
| عنوان | ترکیب های تجاری |
| سال تصویب | 1398 |
| هدف | تعیین نحوه حسابداری تحصیل و ادغام واحدهای تجاری |
| واحدهای مشمول | تمامی واحدهای تجاری که اقدام به خرید یا ادغام شرکت ها می کنند |
| مهم ترین موضوع | استفاده از روش تحصیل و شناسایی سرقفلی |
هدف استاندارد شماره 38
اهداف اصلی این استاندارد عبارت اند از:
- تعیین نحوه حسابداری ترکیب های تجاری
- اندازه گیری دارایی ها و بدهی ها بر مبنای ارزش منصفانه
- شناسایی صحیح سرقفلی
- افزایش شفافیت گزارشگری مالی
- ایجاد قابلیت مقایسه صورت های مالی
ترکیب تجاری چیست؟
ترکیب تجاری معامله یا رویدادی است که در نتیجه آن، یک واحد تجاری کنترل یک یا چند واحد تجاری دیگر را به دست می آورد.
نمونه هایی از ترکیب تجاری عبارت اند از:
- خرید سهام کنترلی یک شرکت
- ادغام دو شرکت
- خرید کل فعالیت های یک واحد تجاری
- انتقال کنترل از طریق قرارداد
روش حسابداری ترکیب تجاری
استاندارد شماره 38 استفاده از روش تحصیل را الزامی می داند.
مراحل اجرای روش تحصیل عبارت اند از:
- تعیین واحد تحصیل کننده
- تعیین تاریخ تحصیل
- اندازه گیری بهای تمام شده ترکیب
- شناسایی دارایی ها و بدهی های قابل تشخیص بر مبنای ارزش منصفانه
- شناسایی سرقفلی یا سود حاصل از خرید زیر ارزش
سرقفلی چیست؟
سرقفلی زمانی ایجاد می شود که بهای پرداختی برای تحصیل یک واحد تجاری، بیش از ارزش منصفانه خالص دارایی ها و بدهی های قابل تشخیص آن باشد.
سرقفلی ممکن است ناشی از عواملی مانند:
- شهرت تجاری
- برند
- مشتریان وفادار
- نیروی انسانی متخصص
- فناوری اختصاصی
- مزیت رقابتی
باشد.
سرقفلی طبق استاندارد شماره 38 مستهلک نمی شود، اما باید به طور منظم از نظر کاهش ارزش بررسی شود.
اندازه گیری دارایی ها و بدهی ها
در تاریخ تحصیل، دارایی ها و بدهی های قابل تشخیص باید بر اساس ارزش منصفانه اندازه گیری شوند.
این دارایی ها می توانند شامل موارد زیر باشند:
- دارایی های ثابت
- دارایی های نامشهود
- موجودی کالا
- سرمایه گذاری ها
- مطالبات
- بدهی های مالی
- بدهی های احتمالی (در شرایط مشخص)
افشای اطلاعات
واحد تجاری باید اطلاعات زیر را افشا کند:
- نام واحد تحصیل شده
- تاریخ تحصیل
- درصد مالکیت کسب شده
- مبلغ بهای خرید
- ارزش منصفانه دارایی ها و بدهی ها
- مبلغ سرقفلی
- دلایل ایجاد سرقفلی
- آثار مالی ترکیب تجاری بر عملکرد شرکت
مزایای اجرای استاندارد
اجرای صحیح استاندارد شماره 38 باعث می شود:
- اطلاعات ادغام شرکت ها شفاف تر ارائه شود.
- ارزش واقعی دارایی ها مشخص گردد.
- سرمایه گذاران تحلیل دقیق تری انجام دهند.
- قابلیت مقایسه صورت های مالی افزایش یابد.
- کیفیت گزارشگری مالی بهبود پیدا کند.
جدول اختصاصی استاندارد شماره 38
| موضوع | توضیح |
| روش الزامی | روش تحصیل |
| مبنای اندازه گیری | ارزش منصفانه |
| سرقفلی | مازاد بهای خرید بر ارزش خالص دارایی ها |
| کاهش ارزش | آزمون دوره ای برای سرقفلی |
| افشا | جزئیات کامل معامله و آثار آن |
اشتباهات رایج
- استفاده از ارزش دفتری به جای ارزش منصفانه
- شناسایی نادرست سرقفلی
- افشای ناقص اطلاعات ترکیب تجاری
- تشخیص اشتباه واحد تحصیل کننده
- نادیده گرفتن آزمون کاهش ارزش سرقفلی
نقش رسا CRM
در فرآیند خرید، ادغام یا توسعه شرکت ها، مدیریت اطلاعات مشتریان، قراردادها، مذاکرات و اسناد اهمیت زیادی دارد. رسا CRM با ثبت یکپارچه اطلاعات، مدیریت فرآیندها، گردش کار و گزارش های مدیریتی، به مدیران کمک می کند اطلاعات مرتبط با پروژه های توسعه و سرمایه گذاری را به شکل دقیق مدیریت کنند.
📞 شماره تماس: 09108623698
جمع بندی
استاندارد حسابداری شماره 38 چارچوب حسابداری ترکیب های تجاری را مشخص می کند. این استاندارد با الزام استفاده از روش تحصیل، اندازه گیری دارایی ها و بدهی ها بر مبنای ارزش منصفانه و شناسایی صحیح سرقفلی، موجب افزایش شفافیت صورت های مالی و بهبود کیفیت گزارشگری مالی می شود.
سوالات متداول
استاندارد حسابداری شماره 38 درباره چیست؟
درباره نحوه حسابداری خرید، ادغام و ترکیب واحدهای تجاری و شناسایی آثار مالی آن ها.
روش الزامی حسابداری ترکیب های تجاری چیست؟
روش تحصیل.
سرقفلی چگونه ایجاد می شود؟
زمانی که بهای خرید یک واحد تجاری از ارزش منصفانه خالص دارایی ها و بدهی های قابل تشخیص آن بیشتر باشد.
آیا سرقفلی مستهلک می شود؟
خیر. سرقفلی مستهلک نمی شود، اما باید به صورت دوره ای از نظر کاهش ارزش بررسی شود.
درباره رسا CRM
رسا CRM با ارائه راهکارهای نرم افزاری برای مدیریت ارتباط با مشتریان، فرآیندهای سازمانی و اطلاعات مدیریتی، به کسب و کارها کمک می کند اطلاعات خود را یکپارچه تر مدیریت کنند.
مدیریت دارایی های نامشهود، نرم افزارها، مجوزها، قراردادها، اطلاعات مالی و فرآیندهای سازمانی در یک سیستم یکپارچه می تواند به شرکت ها کمک کند کنترل دقیق تری بر منابع و دارایی های خود داشته باشند.
📞 شماره تماس: 09108623698
