استانداردهای حسابداری

مشارکت ها (مصوب 1398) استاندارد حسابداری شماره 40

استاندارد حسابداری شماره 40

استاندارد حسابداری شماره 40 چیست؟

استاندارد حسابداری شماره 40 با عنوان مشارکت ها، نحوه حسابداری قراردادهایی را تعیین می کند که در آن دو یا چند طرف، کنترل یک فعالیت اقتصادی را به صورت مشترک در اختیار دارند. این استاندارد از سال 1398 لازم الاجرا شده و جایگزین الزامات قدیمی استاندارد شماره 23 شده است.

هدف اصلی این استاندارد، ارائه روشی یکنواخت برای شناسایی، اندازه گیری و افشای اطلاعات مربوط به مشارکت های مشترک است تا استفاده کنندگان صورت های مالی بتوانند آثار مالی این نوع سرمایه گذاری ها را به درستی ارزیابی کنند.

خلاصه استاندارد شماره 40 در یک نگاه

مورد توضیح
شماره استاندارد 40
عنوان مشارکت ها
سال تصویب 1398
هدف تعیین نحوه حسابداری مشارکت های مشترک
واحدهای مشمول واحدهای تجاری دارای مشارکت مشترک
مهم ترین موضوع کنترل مشترک و طبقه بندی مشارکت ها

هدف استاندارد شماره 40

اهداف اصلی این استاندارد عبارت اند از:

  • تعیین نحوه حسابداری مشارکت های مشترک
  • تشخیص وجود کنترل مشترک
  • طبقه بندی صحیح مشارکت ها
  • افزایش شفافیت گزارشگری مالی
  • بهبود قابلیت مقایسه صورت های مالی

کنترل مشترک چیست؟

کنترل مشترک زمانی وجود دارد که تصمیم گیری درباره فعالیت های اصلی یک مشارکت، تنها با موافقت همه طرف های دارای کنترل امکان پذیر باشد.

به عبارت دیگر، هیچ یک از شرکا به تنهایی اختیار تصمیم گیری درباره فعالیت های مهم را ندارد.

وجود کنترل مشترک معمولا بر اساس قرارداد میان طرفین تعیین می شود.

انواع مشارکت ها

استاندارد شماره 40 مشارکت ها را به دو گروه اصلی تقسیم می کند:

1. عملیات مشترک (Joint Operation)

در عملیات مشترک، هر شریک مستقیما نسبت به دارایی ها، بدهی ها، درآمدها و هزینه های مشارکت، حق و تعهد دارد.

در این حالت، هر شریک سهم خود از موارد زیر را در صورت های مالی شناسایی می کند:

  • دارایی ها
  • بدهی ها
  • درآمدها
  • هزینه ها

2. مشارکت خاص (Joint Venture)

در مشارکت خاص، شرکا نسبت به خالص دارایی های واحد مشارکت، حق دارند.

در این حالت، سرمایه گذاری معمولا با روش ارزش ویژه در صورت های مالی ثبت می شود.

تشخیص نوع مشارکت

برای تعیین نوع مشارکت باید موارد زیر بررسی شود:

  • مفاد قرارداد
  • ساختار حقوقی مشارکت
  • حقوق و تعهدات طرفین
  • نحوه تقسیم منافع و مسئولیت ها

ماهیت اقتصادی قرارداد مهم تر از شکل حقوقی آن است.

حسابداری مشارکت ها

در عملیات مشترک:

  • سهم دارایی ها ثبت می شود.
  • سهم بدهی ها ثبت می شود.
  • سهم درآمد و هزینه شناسایی می شود.

در مشارکت خاص:

  • سرمایه گذاری با روش ارزش ویژه اندازه گیری می شود.
  • سهم سود یا زیان مشارکت در صورت سود و زیان ثبت می گردد.

افشای اطلاعات

واحد تجاری باید اطلاعات زیر را افشا کند:

  • ماهیت مشارکت
  • نام طرف های مشارکت
  • درصد مالکیت
  • مبنای کنترل مشترک
  • روش حسابداری مورد استفاده
  • تعهدات و ریسک های ناشی از مشارکت
  • اطلاعات مالی مشارکت های با اهمیت

مزایای اجرای استاندارد

اجرای صحیح استاندارد شماره 40 موجب می شود:

  • روابط مشارکتی شفاف تر گزارش شوند.
  • سرمایه گذاری ها به درستی طبقه بندی شوند.
  • اطلاعات قابل اتکاتری در اختیار سرمایه گذاران قرار گیرد.
  • قابلیت مقایسه صورت های مالی افزایش یابد.
  • ریسک های مشارکت بهتر ارزیابی شوند.

جدول اختصاصی استاندارد شماره 40

موضوع عملیات مشترک مشارکت خاص
مبنای کنترل کنترل مشترک کنترل مشترک
حق شرکا دارایی ها و بدهی ها خالص دارایی ها
روش حسابداری شناسایی مستقیم سهم روش ارزش ویژه
ثبت درآمد و هزینه مستقیم از طریق سهم سود

اشتباهات رایج

  • تشخیص اشتباه کنترل مشترک
  • طبقه بندی نادرست مشارکت
  • استفاده از روش حسابداری نامناسب
  • افشای ناقص اطلاعات مشارکت
  • نادیده گرفتن مفاد قرارداد مشارکت

نقش رسا CRM

در پروژه های مشارکتی، مدیریت قراردادها، جلسات، مشتریان، اسناد و وظایف اهمیت ویژه ای دارد. رسا CRM با مدیریت فرآیندها، گردش کار، ثبت قراردادها و گزارش گیری مدیریتی، به شرکت ها کمک می کند پروژه های مشارکتی را به صورت یکپارچه مدیریت کرده و ارتباط بین شرکا را بهبود بخشند.

📞 شماره تماس: 09108623698


جمع بندی

استاندارد حسابداری شماره 40 چارچوب حسابداری مشارکت های مشترک را تعیین می کند. این استاندارد با تاکید بر مفهوم کنترل مشترک و تفکیک عملیات مشترک از مشارکت خاص، موجب افزایش شفافیت گزارشگری مالی و ارائه اطلاعات دقیق تر درباره سرمایه گذاری های مشترک می شود.


سوالات متداول

استاندارد حسابداری شماره 40 درباره چیست؟

درباره نحوه حسابداری مشارکت های مشترک و سرمایه گذاری هایی که تحت کنترل مشترک اداره می شوند.

کنترل مشترک چیست؟

وضعیتی که تصمیم گیری درباره فعالیت های اصلی تنها با موافقت همه شرکای دارای کنترل امکان پذیر باشد.

تفاوت عملیات مشترک و مشارکت خاص چیست؟

در عملیات مشترک، شرکا مستقیما نسبت به دارایی ها و بدهی ها حق و تعهد دارند؛ اما در مشارکت خاص، شرکا فقط نسبت به خالص دارایی های واحد مشارکت حق دارند.

روش حسابداری مشارکت خاص چیست؟

معمولا با استفاده از روش ارزش ویژه.


درباره رسا CRM

رسا CRM با ارائه راهکارهای نرم افزاری برای مدیریت ارتباط با مشتریان، فرآیندهای سازمانی و اطلاعات مدیریتی، به کسب و کارها کمک می کند اطلاعات خود را یکپارچه تر مدیریت کنند.

مدیریت دارایی های نامشهود، نرم افزارها، مجوزها، قراردادها، اطلاعات مالی و فرآیندهای سازمانی در یک سیستم یکپارچه می تواند به شرکت ها کمک کند کنترل دقیق تری بر منابع و دارایی های خود داشته باشند.

📞 شماره تماس: 09108623698

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *