بلاگ
ماده ۲۱ قانون مالیات های مستقیم؛ مالیات بر ارث و اموال ماترک
ماده ۲۱ قانون مالیات های مستقیم؛ اموال خارج شده از شمول مالیات بر ارث
ماده ۲۱ قانون مالیات های مستقیم یکی از مواد مرتبط با مالیات بر ارث است و درباره شرایطی صحبت می کند که ممکن است بعضی از اموال موجود در ماترک متوفی، به دلیل سلب مالکیت یا واگذاری بلاعوض به اشخاص مشخص شده در قانون، از شمول مالیات بر ارث خارج شوند.
این ماده در اصلاحیه قانون مالیات های مستقیم مصوب ۳۱ تیر ۱۳۹۴ اصلاح شده و متن فعلی آن با مقررات قدیمی تفاوت دارد.
در ادامه، متن ماده ۲۱، شرایط استفاده از این حکم و نکات مهم آن را به زبان ساده بررسی می کنیم.
متن ماده ۲۱ قانون مالیات های مستقیم
ماده ۲۱ – اموالی که جزء ماترک متوفی باشد و طبق قوانین یا احکام خاص، مالکیت آنها سلب و یا به صورت بلاعوض در اختیار اشخاص موضوع ماده (۲) این قانون قرار گیرد، با تأیید اشخاص مزبور از شمول مالیات بر ارث خارج و در صورتی که بابت سلب مالکیت عوضی داده شود، ارزش آن عوض یا اموال سلب مالکیت شده هر کدام کمتر باشد، جزء اموال مشمول مالیات بر ارث موضوع ردیف های مربوط در ماده (۱۷) این قانون محسوب و مشمول مالیات خواهد بود.
ماده ۲۱ به زبان ساده
به زبان ساده، اگر مالی در ماترک متوفی وجود داشته باشد و طبق قانون یا حکم خاص، مالکیت آن از وراث سلب شود یا آن مال به صورت رایگان در اختیار اشخاصی قرار بگیرد که در ماده ۲ قانون مالیات های مستقیم مشخص شده اند، آن مال با تایید اشخاص مربوط، از مالیات بر ارث خارج می شود.
اما اگر در مقابل سلب مالکیت، مبلغ یا مالی به عنوان عوض پرداخت شود، وضعیت متفاوت خواهد بود. در این شرایط، هر کدام از ارزش عوض یا ارزش مال سلب مالکیت شده کمتر باشد، به عنوان مبنای مشمول مالیات بر ارث در نظر گرفته می شود و طبق مقررات مربوط مالیات آن محاسبه خواهد شد.
چه اموالی می توانند مشمول حکم ماده ۲۱ شوند؟
برای استفاده از حکم ماده ۲۱، مال باید ابتدا جزء ماترک متوفی باشد. سپس یکی از شرایط زیر درباره آن اتفاق افتاده باشد:
- مالکیت مال طبق قوانین یا احکام خاص سلب شده باشد.
- مال به صورت بلاعوض در اختیار اشخاص موضوع ماده ۲ قانون مالیات های مستقیم قرار گرفته باشد.
- این موضوع به تایید اشخاص مربوط برسد.
در صورتی که بابت سلب مالکیت عوضی پرداخت شده باشد نیز قانون روش مشخصی برای تعیین ارزش مشمول مالیات در نظر گرفته است.
اگر بابت سلب مالکیت عوض پرداخت شود چه اتفاقی می افتد؟
یکی از نکات مهم ماده ۲۱ مربوط به زمانی است که در مقابل سلب مالکیت، عوضی پرداخت می شود.
در این حالت، قانون مقرر کرده است که ارزش عوض یا ارزش مال سلب مالکیت شده، هر کدام کمتر باشد، مبنای شمول مالیات بر ارث قرار گیرد.
بنابراین برای تعیین مبلغ مشمول مالیات، نمی توان صرفا ارزش بالاتر را ملاک قرار داد و باید هر دو ارزش طبق مقررات بررسی شوند.
ارتباط ماده ۲۱ با ماده ۱۷ قانون مالیات های مستقیم
ماده ۲۱ مستقیما به ماده ۱۷ قانون مالیات های مستقیم ارجاع می دهد.
ماده ۱۷ نرخ و نحوه محاسبه مالیات بر ارث برای انواع دارایی ها را مشخص می کند و ماده ۲۱ در شرایط خاص، وضعیت برخی اموال موجود در ماترک را مشخص می کند.
بنابراین برای بررسی دقیق یک پرونده مالیات بر ارث، بهتر است ماده ۲۱ در کنار ماده ۱۷ و سایر مواد مرتبط با مالیات بر ارث مطالعه شود.
آیا ماده ۲۱ تبصره دارد؟
خیر.
ماده ۲۱ قانون مالیات های مستقیم در متن فعلی خود تبصره جداگانه ای ندارد و حکم آن در همان متن ماده بیان شده است.
نکته مهم این است که ممکن است در برخی منابع قدیمی، متن متفاوتی از ماده ۲۱ مشاهده شود. علت این موضوع اصلاح ماده ۲۱ در قانون اصلاح قانون مالیات های مستقیم مصوب ۳۱ تیر ۱۳۹۴ است.
نکات مهم ماده ۲۱ قانون مالیات های مستقیم
- ماده ۲۱ درباره برخی اموال موجود در ماترک متوفی و وضعیت مالیات بر ارث آنها است.
- این ماده در اصلاحیه ۳۱ تیر ۱۳۹۴ اصلاح شده است.
- اگر مالکیت مال طبق قوانین یا احکام خاص سلب شود، در شرایط مقرر در ماده می تواند از شمول مالیات بر ارث خارج شود.
- واگذاری بلاعوض مال به اشخاص موضوع ماده ۲ نیز در شرایط مقرر می تواند باعث خروج آن از شمول مالیات بر ارث شود.
- تایید اشخاص مربوط برای استفاده از حکم ماده ۲۱ اهمیت دارد.
- اگر بابت سلب مالکیت عوضی پرداخت شود، ارزش کمتر میان عوض و مال سلب مالکیت شده مبنای حکم مالیاتی قرار می گیرد.
- ماده ۲۱ به ردیف های مربوط در ماده ۱۷ قانون مالیات های مستقیم ارجاع می دهد.
- ماده ۲۱ تبصره ندارد.
خلاصه ماده ۲۱ قانون مالیات های مستقیم
| مورد | توضیح |
|---|---|
| شماره ماده | ۲۱ |
| موضوع | وضعیت برخی اموال ماترک از نظر مالیات بر ارث |
| وضعیت | معتبر |
| آخرین اصلاح مهم | ۳۱ تیر ۱۳۹۴ |
| ارتباط با | ماده ۱۷ و ماده ۲ قانون مالیات های مستقیم |
| تبصره | ندارد |
| حکم اصلی | خروج برخی اموال از شمول مالیات بر ارث در شرایط مقرر |
سوالات متداول درباره ماده ۲۱ قانون مالیات های مستقیم
ماده ۲۱ قانون مالیات های مستقیم درباره چیست؟
ماده ۲۱ درباره وضعیت مالیاتی برخی اموال موجود در ماترک متوفی است که طبق قوانین یا احکام خاص، مالکیت آنها سلب شده یا به صورت بلاعوض در اختیار اشخاص موضوع ماده ۲ قرار گرفته اند.
آیا ماده ۲۱ قانون مالیات های مستقیم هنوز معتبر است؟
بله. ماده ۲۱ در اصلاحیه ۳۱ تیر ۱۳۹۴ اصلاح شده و متن اصلاح شده آن در قانون مالیات های مستقیم معتبر است.
اگر بابت سلب مالکیت مال، عوض پرداخت شود چه می شود؟
در این شرایط، طبق ماده ۲۱، ارزش عوض یا ارزش مال سلب مالکیت شده، هر کدام کمتر باشد، مبنای مربوط برای شمول مالیات بر ارث قرار می گیرد.
آیا ماده ۲۱ تبصره دارد؟
خیر. ماده ۲۱ در متن فعلی خود تبصره ندارد.
آیا ماده ۲۱ به ماده دیگری از قانون مالیات های مستقیم ارتباط دارد؟
بله. این ماده به ماده ۱۷ قانون مالیات های مستقیم ارجاع می دهد و برای درک کامل نحوه محاسبه مالیات بر ارث باید مقررات مرتبط نیز بررسی شوند.
درباره رسا سی آر ام
در فرآیندهای مالی و مالیاتی، بررسی دقیق اطلاعات و مدیریت منظم پرونده ها اهمیت زیادی دارد. همان طور که در موضوع مالیات بر ارث باید وضعیت هر دارایی، شرایط قانونی و اطلاعات مربوط به آن به دقت بررسی شود، در مدیریت ارتباط با مشتری نیز ثبت و پیگیری منظم اطلاعات و درخواست ها اهمیت زیادی دارد.
رسا سی آر ام (Rasa CRM) با ارائه سامانه رسا به سازمان ها کمک می کند ارتباطات و درخواست های مشتریان را در یک بستر منظم مدیریت کنند.
سامانه رسا می تواند فرآیند دریافت، ثبت، پیگیری و پاسخگویی به درخواست های مشتریان را ساماندهی کند و به سازمان ها کمک کند ارتباطات خود را سریع تر و حرفه ای تر مدیریت کنند.
اگر مجموعه شما با حجم زیادی از درخواست ها و ارتباطات مشتریان روبرو است، استفاده از یک سامانه منظم برای مدیریت این فرآیندها می تواند به افزایش نظم سازمانی و بهبود کیفیت پاسخگویی کمک کند.
برای دریافت اطلاعات بیشتر درباره سامانه رسا می توانید با شماره 09108623698 تماس بگیرید.
جمع بندی
ماده ۲۱ قانون مالیات های مستقیم درباره برخی اموال موجود در ماترک متوفی است که در شرایط مشخص، به دلیل سلب مالکیت یا واگذاری بلاعوض به اشخاص موضوع ماده ۲، می توانند از شمول مالیات بر ارث خارج شوند.
در مواردی که بابت سلب مالکیت عوضی پرداخت شود نیز قانون نحوه تعیین ارزش مشمول مالیات را مشخص کرده است. بنابراین برای بررسی دقیق وضعیت مالیاتی این اموال، باید شرایط ماده ۲۱ و ارتباط آن با ماده ۱۷ قانون مالیات های مستقیم مورد توجه قرار گیرد.