بلاگ
تداوم فعالیت استاندارد حسابرسی 570
خلاصه استاندارد حسابرسی شماره 570 در یک نگاه
| مورد | توضیح |
|---|---|
| شماره استاندارد | 570 |
| عنوان استاندارد | تداوم فعالیت |
| نسخه | تجدیدنظر شده 1401 |
| موضوع اصلی | مسئولیت حسابرس درباره تداوم فعالیت واحد تجاری |
| مبنای مهم | فرض تداوم فعالیت |
| مسئولیت اصلی مدیریت | ارزیابی توانایی واحد تجاری برای ادامه فعالیت |
| مسئولیت حسابرس | کسب شواهد کافی و مناسب و نتیجه گیری درباره مناسب بودن استفاده از مبنای تداوم فعالیت |
| موضوع مهم حسابرسی | رویدادها و شرایطی که می توانند تردیدی عمده نسبت به ادامه فعالیت ایجاد کنند |
| ابهام بااهمیت | وجود شرایطی که درباره توانایی واحد تجاری برای ادامه فعالیت تردیدی عمده ایجاد می کند و افشای آن برای استفاده کنندگان اهمیت دارد |
| دوره ارزیابی | آینده قابل پیش بینی طبق الزامات چارچوب گزارشگری مالی |
| عوامل خطر | زیانهای عمده، کمبود نقدینگی، بدهیهای سنگین، نقض تعهدات و مشکلات مالی |
| اقدام حسابرس | ارزیابی برنامه های مدیریت و کسب شواهد کافی و مناسب |
| گزارشگری | نتیجه گیری درباره کفایت افشا و آثار موضوع بر گزارش حسابرس |
| اهمیت استاندارد | جلوگیری از ارائه صورتهای مالی بدون توجه به مشکلات جدی ادامه فعالیت |
استاندارد 570 مسئولیتهای حسابرس را در ارتباط با تداوم فعالیت و آثار نتیجه گیری حسابرس بر گزارش وی مشخص می کند. نسخه تجدیدنظر شده 1401 برای دوره های مالی که از اول فروردین 1401 و پس از آن شروع می شوند لازم الاجراست.
استاندارد حسابرسی شماره 570 چیست؟
استاندارد حسابرسی شماره 570 با عنوان «تداوم فعالیت» به یکی از مهم ترین فرضهای مورد استفاده در تهیه صورتهای مالی مربوط می شود.
بر اساس فرض تداوم فعالیت، صورتهای مالی با این فرض تهیه می شوند که واحد تجاری در آینده قابل پیش بینی به فعالیت خود ادامه خواهد داد.
به زبان ساده، وقتی شرکت صورتهای مالی خود را تهیه می کند، فرض اصلی این است که قرار نیست در آینده نزدیک فعالیت خود را متوقف کند یا منحل شود.
اگر شرایطی وجود داشته باشد که این فرض را با تردید جدی مواجه کند، موضوع باید به شکل مناسب بررسی و در صورتهای مالی و گزارش حسابرس منعکس شود.
استاندارد 570 مشخص می کند حسابرس در چنین شرایطی چه مسئولیتهایی دارد و چگونه باید نتیجه گیری خود را در گزارش حسابرس منعکس کند.
تداوم فعالیت چیست؟
تداوم فعالیت یعنی فرض کنیم واحد تجاری:
- فعالیت خود را ادامه می دهد.
- قصد انحلال ندارد.
- قصد توقف عملیات ندارد.
- توانایی ادامه فعالیت در آینده قابل پیش بینی را دارد.
- داراییها و بدهیهای خود را در روال عادی فعالیت مدیریت می کند.
برای مثال، شرکتی را تصور کنید که در پایان سال مالی دارای ساختمان، تجهیزات، موجودی کالا و مطالبات است.
اگر شرکت قرار باشد فعالیت خود را ادامه دهد، این داراییها و بدهیها بر اساس فعالیت عادی شرکت در نظر گرفته می شوند.
اما اگر شرکت در آستانه توقف فعالیت یا انحلال باشد، نحوه نگاه به ارزش و تسویه برخی داراییها و بدهیها ممکن است متفاوت شود.
چرا تداوم فعالیت در حسابرسی اهمیت دارد؟
تداوم فعالیت یکی از مفاهیم بسیار مهم در تهیه صورتهای مالی است.
اگر شرکتی توانایی ادامه فعالیت خود را از دست بدهد، استفاده از مبنای تداوم فعالیت ممکن است دیگر مناسب نباشد.
برای مثال، فرض کنید شرکتی:
- زیانهای سنگین و مستمر دارد.
- نقدینگی کافی ندارد.
- توان پرداخت بدهیهای خود را از دست داده است.
- تسهیلات بانکی آن سررسید شده و امکان تمدید ندارد.
- بخش عمده مشتریان خود را از دست داده است.
- با دعاوی سنگین مواجه است.
- فعالیت اصلی خود را متوقف کرده است.
این شرایط می تواند نشانه هایی از وجود ابهام درباره تداوم فعالیت باشد.
مسئولیت مدیریت درباره تداوم فعالیت
مسئولیت تهیه صورتهای مالی و ارزیابی توانایی واحد تجاری برای ادامه فعالیت، در درجه اول بر عهده مدیریت و ارکان راهبری است.
مدیریت باید بررسی کند:
- آیا شرکت توان ادامه فعالیت دارد؟
- آیا منابع مالی کافی وجود دارد؟
- آیا بدهیهای سررسید شده قابل پرداخت هستند؟
- آیا برنامه مناسبی برای تامین مالی وجود دارد؟
- آیا فعالیت عملیاتی شرکت ادامه خواهد داشت؟
- آیا شرایطی وجود دارد که تردید عمده درباره آینده شرکت ایجاد کند؟
مدیریت همچنین باید اطلاعات لازم درباره موارد بااهمیت مرتبط با تداوم فعالیت را طبق چارچوب گزارشگری مالی افشا کند.
استاندارد 570 نیز تصریح می کند که مدیریت و ارکان راهبری مسئول ارزیابی توانایی واحد تجاری برای ادامه فعالیت هستند.
مسئولیت حسابرس درباره تداوم فعالیت
حسابرس مسئول تضمین ادامه فعالیت شرکت نیست.
این نکته بسیار مهم است.
حسابرس نمی تواند تضمین کند که شرکت در آینده ورشکسته نمی شود یا فعالیت خود را متوقف نخواهد کرد.
مسئولیت حسابرس این است که بر اساس شواهد حسابرسی:
- مناسب بودن استفاده از مبنای تداوم فعالیت را ارزیابی کند.
- رویدادها و شرایط مرتبط را شناسایی و ارزیابی کند.
- مشخص کند آیا ابهامی بااهمیت درباره تداوم فعالیت وجود دارد یا خیر.
- کفایت افشاهای مربوط را بررسی کند.
- آثار نتیجه گیری خود را بر گزارش حسابرس تعیین کند.
این مسئولیتها در استاندارد 570 تجدیدنظر شده 1401 به صورت مشخص مطرح شده اند.
اهداف حسابرس در استاندارد 570
اهداف اصلی حسابرس عبارت اند از:
هدف اول
کسب شواهد حسابرسی کافی و مناسب درباره مناسب بودن استفاده مدیریت از مبنای حسابداری تداوم فعالیت.
هدف دوم
نتیجه گیری درباره وجود یا نبود ابهامی بااهمیت در ارتباط با رویدادها یا شرایطی که می توانند تردیدی عمده نسبت به توانایی واحد تجاری برای ادامه فعالیت ایجاد کنند.
هدف سوم
گزارشگری مناسب طبق الزامات استاندارد 570.
این سه هدف، چارچوب اصلی رسیدگی حسابرس به موضوع تداوم فعالیت را تشکیل می دهند.
نشانه های وجود مشکل در تداوم فعالیت
یکی از مهم ترین بخشهای حسابرسی تداوم فعالیت، شناسایی نشانه های خطر است.
این نشانه ها می توانند مالی، عملیاتی یا سایر عوامل باشند.
نشانه های مالی
از جمله:
- زیان عملیاتی یا خالص قابل توجه
- زیانهای مستمر
- سرمایه در گردش منفی
- بدهیهای سررسید شده
- کمبود نقدینگی
- کاهش شدید جریانهای نقدی
- ناتوانی در پرداخت بدهیها
- وابستگی شدید به تسهیلات بانکی
- نقض تعهدات قراردادی یا بانکی
- کاهش شدید فروش
نشانه های عملیاتی
برخی شرایط عملیاتی نیز می توانند تداوم فعالیت را تحت تاثیر قرار دهند.
برای مثال:
- از دست دادن مشتری اصلی
- از دست دادن تامین کننده مهم
- کمبود مواد اولیه
- توقف خط تولید
- از دست دادن مجوز فعالیت
- خروج مدیران کلیدی
- کاهش شدید ظرفیت تولید
- وابستگی بیش از حد به یک محصول
- شکست محصول اصلی شرکت
- تغییرات شدید در بازار
سایر نشانه های خطر
عوامل دیگری نیز ممکن است باعث ایجاد تردید درباره تداوم فعالیت شوند.
از جمله:
- دعاوی حقوقی سنگین
- تغییرات قانونی مهم
- بلایای طبیعی
- حوادث غیرمترقبه
- مشکلات شدید اقتصادی
- از دست دادن مجوزهای اصلی
- مشکلات مالکیتی
- تصمیم به فروش بخش عمده کسب و کار
- تصمیم به توقف فعالیت
البته وجود یک نشانه به تنهایی لزوما به معنی نبود تداوم فعالیت نیست و حسابرس باید شرایط را در مجموع ارزیابی کند.
مثال ساده از مشکل تداوم فعالیت
فرض کنید یک شرکت تولیدی در پایان سال:
- 20 میلیارد تومان بدهی کوتاه مدت دارد.
- فقط 5 میلیارد تومان وجه نقد و داراییهای سریع الوصول دارد.
- فروش شرکت 40 درصد کاهش یافته است.
- چند قسط بانکی پرداخت نشده است.
- بانک نیز تمدید تسهیلات را نپذیرفته است.
این شرایط می تواند نشانه مهمی برای بررسی تداوم فعالیت باشد.
حسابرس در چنین شرایطی باید بررسی کند آیا مدیریت برنامه قابل اتکایی برای تامین نقدینگی و پرداخت بدهیها دارد یا خیر.
بررسی ارزیابی مدیریت
حسابرس باید ارزیابی مدیریت درباره توانایی واحد تجاری برای ادامه فعالیت را بررسی کند.
این بررسی می تواند شامل موارد زیر باشد:
- بودجه نقدی
- پیش بینی فروش
- برنامه تامین مالی
- قراردادهای جدید
- برنامه کاهش هزینه
- فروش داراییها
- دریافت تسهیلات
- افزایش سرمایه
- مذاکره با بانکها
- برنامه بازپرداخت بدهیها
حسابرس باید بررسی کند آیا این برنامه ها واقع بینانه هستند و آیا شواهد کافی برای حمایت از آنها وجود دارد یا خیر.
اهمیت پیش بینی جریان نقدی
پیش بینی جریانهای نقدی یکی از ابزارهای مهم برای ارزیابی تداوم فعالیت است.
حسابرس می تواند بررسی کند:
- منابع نقدی شرکت چقدر است؟
- پرداختهای آینده چقدر است؟
- بدهیهای سررسید شده چه میزان هستند؟
- جریان نقدی عملیاتی چگونه است؟
- چه میزان تامین مالی مورد نیاز است؟
- آیا منابع مالی قابل دسترس هستند؟
اگر پیش بینی جریان نقدی شرکت نشان دهد که در آینده نزدیک با کمبود شدید نقدینگی مواجه خواهد شد، این موضوع می تواند اهمیت زیادی داشته باشد.
ابهام بااهمیت درباره تداوم فعالیت چیست؟
ابهام بااهمیت به شرایطی مربوط می شود که رویدادها یا شرایط موجود می توانند تردیدی عمده درباره توانایی واحد تجاری برای ادامه فعالیت ایجاد کنند.
اگر چنین ابهامی وجود داشته باشد، نحوه افشای آن در صورتهای مالی اهمیت بسیار زیادی دارد.
حسابرس باید بررسی کند آیا افشای صورتهای مالی درباره این موضوع کافی و مناسب است یا خیر.
تفاوت مشکل مالی و ابهام بااهمیت
هر مشکل مالی به معنی وجود ابهام بااهمیت درباره تداوم فعالیت نیست.
برای مثال، ممکن است شرکت یک سال زیان داشته باشد اما:
- نقدینگی کافی داشته باشد.
- سهامداران از آن حمایت کنند.
- تسهیلات بانکی در دسترس باشد.
- فروش شرکت در حال افزایش باشد.
- برنامه مشخصی برای جبران زیان وجود داشته باشد.
در چنین شرایطی ممکن است تداوم فعالیت همچنان مناسب باشد.
بنابراین حسابرس باید مجموعه شواهد و شرایط را ارزیابی کند.
روشهای حسابرسی در رسیدگی به تداوم فعالیت
حسابرس می تواند متناسب با شرایط کار، روشهای مختلفی را اجرا کند.
از جمله:
- بررسی ارزیابی مدیریت
- بررسی بودجه و پیش بینی جریان نقدی
- تحلیل صورتهای مالی
- بررسی بدهیهای سررسید شده
- بررسی قراردادهای تامین مالی
- بررسی مکاتبات بانکی
- بررسی تعهدات قراردادی
- بررسی دعاوی حقوقی
- بررسی برنامه های مدیریت
- بررسی رویدادهای بعد از تاریخ صورتهای مالی
- بررسی صورتجلسات هیئت مدیره
- بررسی اطلاعات مالی میان دوره ای
- ارزیابی توانایی تامین مالی
هدف این روشها، کسب شواهد کافی و مناسب برای نتیجه گیری درباره تداوم فعالیت است.
نقش رویدادهای بعد از تاریخ صورتهای مالی
رویدادهای بعد از تاریخ صورتهای مالی نیز می توانند اطلاعات مهمی درباره وضعیت تداوم فعالیت ارائه کنند.
برای مثال:
- از دست رفتن مشتری اصلی
- عدم تمدید تسهیلات
- ورشکستگی مشتریان
- توقف تولید
- آتش سوزی
- کاهش شدید فروش
- عدم پرداخت بدهیهای عمده
ممکن است بعد از پایان سال اتفاق بیفتند اما برای ارزیابی وضعیت تداوم فعالیت اهمیت داشته باشند.
به همین دلیل استاندارد 570 با استاندارد 560 نیز ارتباط نزدیکی دارد.
ارزیابی برنامه های مدیریت
اگر حسابرس شرایطی را شناسایی کند که می توانند تردیدی عمده درباره تداوم فعالیت ایجاد کنند، باید برنامه های مدیریت برای مقابله با این شرایط را ارزیابی کند.
برای مثال مدیریت ممکن است قصد داشته باشد:
- دارایی بفروشد.
- سرمایه جدید جذب کند.
- وام دریافت کند.
- هزینه ها را کاهش دهد.
- فعالیت زیان ده را متوقف کند.
- قراردادهای جدید منعقد کند.
- ساختار بدهی را تغییر دهد.
حسابرس باید بررسی کند آیا این برنامه ها واقع بینانه هستند یا خیر.
مثال ارزیابی برنامه مدیریت
فرض کنید شرکت با کمبود نقدینگی مواجه است.
مدیریت اعلام می کند قصد دارد یک ملک را به مبلغ 50 میلیارد تومان بفروشد.
حسابرس باید بررسی کند:
- آیا ملک واقعا قابل فروش است؟
- آیا خریدار احتمالی وجود دارد؟
- آیا قیمت فروش منطقی است؟
- آیا معامله در زمان مناسب انجام می شود؟
- آیا محدودیت قانونی برای فروش وجود دارد؟
- آیا منابع حاصل از فروش برای پرداخت بدهیها کافی است؟
صرف اعلام برنامه مدیریت به معنی قطعی بودن موفقیت آن نیست.
اگر تداوم فعالیت مناسب باشد
اگر حسابرس به این نتیجه برسد که استفاده از مبنای تداوم فعالیت مناسب است و شواهد حسابرسی نیز این نتیجه را تایید کنند، حسابرس باید سایر الزامات استاندارد 570 درباره شرایط موجود و افشاها را نیز بررسی کند.
در صورتی که ابهام بااهمیتی وجود نداشته باشد، موضوع لزوما به معنی درج بند خاص درباره تداوم فعالیت در گزارش حسابرس نیست.
اگر ابهام بااهمیت وجود داشته باشد
اگر حسابرس به این نتیجه برسد که:
- ابهام بااهمیتی درباره تداوم فعالیت وجود دارد،
- و افشای آن در صورتهای مالی مناسب است،
موضوع باید طبق الزامات گزارشگری استاندارد 570 در گزارش حسابرس منعکس شود.
در نسخه تجدیدنظر شده 1401، موضوع تداوم فعالیت ارتباط مستقیمی با نحوه گزارشگری حسابرس و سایر استانداردهای گزارشگری مانند استانداردهای 700، 705 و 701 دارد.
اگر استفاده از مبنای تداوم فعالیت مناسب نباشد
گاهی شرایط به گونه ای است که استفاده از مبنای تداوم فعالیت در تهیه صورتهای مالی مناسب نیست.
برای مثال، ممکن است شرکت عملا در حال انحلال باشد و دیگر شرایط لازم برای استفاده از مبنای تداوم فعالیت وجود نداشته باشد.
در چنین شرایطی حسابرس باید آثار موضوع بر صورتهای مالی و نوع اظهارنظر خود را طبق الزامات مربوط ارزیابی کند.
استاندارد 570 تصریح می کند که اگر استفاده از مبنای تداوم فعالیت در شرایط موجود مناسب نباشد، حتی در صورت وجود افشای مناسب، موضوع می تواند به اظهار نظر مردود منجر شود.
تداوم فعالیت و گزارش حسابرس
نتیجه گیری حسابرس درباره تداوم فعالیت می تواند بر گزارش حسابرس تاثیر مستقیم داشته باشد.
به طور کلی حسابرس باید موارد زیر را بررسی کند:
- آیا استفاده از مبنای تداوم فعالیت مناسب است؟
- آیا رویدادها یا شرایطی وجود دارند که تردیدی عمده ایجاد کنند؟
- آیا ابهام بااهمیت وجود دارد؟
- آیا افشاهای صورتهای مالی کافی و مناسب هستند؟
- آیا موضوع بر نوع اظهارنظر اثر می گذارد؟
- آیا لازم است موضوع در بخش مشخصی از گزارش حسابرس مطرح شود؟
ارتباط استاندارد 570 با استاندارد 705
استاندارد 705 درباره اظهارنظرهای تعدیل شده در گزارش حسابرس است.
اگر موضوع تداوم فعالیت باعث شود صورتهای مالی دارای تحریف بااهمیت باشند یا شرایط مربوط به گزارشگری حسابرس ایجاد شود، استاندارد 705 نیز ممکن است مورد توجه قرار گیرد.
بنابراین استاندارد 570 را نمی توان جدا از الزامات گزارشگری حسابرس مطالعه کرد.
ارتباط استاندارد 570 با استاندارد 701
در استانداردهای تجدیدنظر شده، موضوعات مرتبط با تداوم فعالیت می توانند با استاندارد 701 درباره اطلاع رسانی مسائل عمده حسابرسی نیز ارتباط داشته باشند.
ابهام بااهمیت درباره رویدادها یا شرایطی که می توانند تردیدی عمده درباره توانایی واحد تجاری برای ادامه فعالیت ایجاد کنند، ماهیتا می تواند از موضوعات مهم حسابرسی باشد.
البته نحوه گزارشگری باید بر اساس شرایط کار و الزامات استانداردهای مربوط تعیین شود.
ارتباط استاندارد 570 با استاندارد 560
استاندارد 560 درباره رویدادهای پس از تاریخ صورتهای مالی است.
این دو استاندارد ارتباط نزدیکی با یکدیگر دارند.
برای مثال، اگر بعد از پایان سال:
- بانک تسهیلات شرکت را تمدید نکند.
- مشتری اصلی ورشکسته شود.
- کارخانه دچار حادثه شود.
- قرارداد مهم شرکت فسخ شود.
این اتفاقات می توانند برای ارزیابی تداوم فعالیت اهمیت داشته باشند.
ارتباط استاندارد 570 با استاندارد 580
استاندارد 580 درباره تاییدیه کتبی مدیران است.
در رسیدگی به تداوم فعالیت نیز اظهارات و تاییدیه های کتبی مدیریت می توانند بخشی از شواهد حسابرسی باشند.
البته تاییدیه مدیریت جایگزین سایر شواهد حسابرسی نیست و حسابرس باید شواهد کافی و مناسب دیگری نیز کسب کند.
جدول نشانه های خطر تداوم فعالیت
| نشانه | مثال | اهمیت برای حسابرس |
| زیان مستمر | چند سال زیان متوالی | بررسی توان ادامه فعالیت |
| کمبود نقدینگی | ناتوانی در پرداخت بدهیها | بررسی منابع مالی |
| بدهی سنگین | بدهیهای سررسید شده | بررسی برنامه پرداخت |
| کاهش فروش | افت شدید درآمد | تحلیل عملکرد آینده |
| از دست دادن مشتری | قطع قرارداد مشتری اصلی | ارزیابی اثر بر درآمد |
| مشکلات بانکی | عدم تمدید تسهیلات | بررسی تامین مالی |
| دعاوی سنگین | پرونده حقوقی عمده | بررسی تعهدات احتمالی |
| توقف تولید | تعطیلی خط تولید | ارزیابی توان عملیاتی |
| از دست دادن مجوز | لغو مجوز فعالیت | بررسی امکان ادامه فعالیت |
| خروج مدیران کلیدی | استعفای مدیران اصلی | بررسی آثار عملیاتی |
جدول مسیر رسیدگی حسابرس به تداوم فعالیت
| مرحله | اقدام حسابرس | نتیجه |
| 1 | بررسی ارزیابی مدیریت | شناخت دیدگاه مدیریت |
| 2 | شناسایی نشانه های خطر | تعیین عوامل مهم |
| 3 | بررسی اطلاعات مالی | ارزیابی وضعیت مالی |
| 4 | بررسی جریانهای نقدی | ارزیابی نقدینگی |
| 5 | بررسی بدهیها | شناسایی فشارهای مالی |
| 6 | بررسی برنامه مدیریت | ارزیابی راهکارهای مقابله |
| 7 | کسب شواهد | افزایش اطمینان حسابرس |
| 8 | بررسی افشاها | ارزیابی کفایت اطلاعات |
| 9 | نتیجه گیری | تعیین وضعیت تداوم فعالیت |
| 10 | بررسی آثار گزارشگری | تعیین نحوه انعکاس در گزارش حسابرس |
مثال جامع استاندارد حسابرسی 570
فرض کنید شرکت «الف» در پایان سال مالی شرایط زیر را دارد:
- 30 میلیارد تومان زیان انباشته
- 20 میلیارد تومان بدهی بانکی سررسید شده
- کاهش 35 درصدی فروش
- کاهش شدید جریان نقدی
- از دست دادن یکی از مشتریان اصلی
- نیاز فوری به تامین مالی
مدیریت اعلام می کند که قصد دارد:
- یک ملک را بفروشد.
- از بانک تسهیلات جدید دریافت کند.
- هزینه های عملیاتی را کاهش دهد.
حسابرس نباید صرفا به اظهارات مدیریت اکتفا کند.
بلکه باید بررسی کند:
- آیا ملک قابلیت فروش دارد؟
- آیا تسهیلات بانکی قابل دریافت است؟
- آیا بانک با درخواست شرکت موافقت کرده است؟
- آیا برنامه کاهش هزینه عملی است؟
- آیا پیش بینی جریان نقدی قابل اتکا است؟
- آیا شرکت در آینده نزدیک قادر به پرداخت بدهیهای خود خواهد بود؟
پس از بررسی شواهد، حسابرس باید درباره مناسب بودن استفاده از مبنای تداوم فعالیت و وجود یا نبود ابهام بااهمیت نتیجه گیری کند.
مثال دوم؛ شرکت دارای زیان اما نقدینگی مناسب
فرض کنید شرکتی در یک سال 10 میلیارد تومان زیان داشته است.
در نگاه اول ممکن است این موضوع نگران کننده باشد.
اما شرکت:
- 100 میلیارد تومان وجه نقد دارد.
- بدهی سنگینی ندارد.
- قراردادهای بلندمدت دارد.
- فروش آن در حال افزایش است.
- سهامداران نیز منابع مالی کافی برای حمایت از شرکت دارند.
در این شرایط وجود زیان به تنهایی به معنی وجود ابهام بااهمیت درباره تداوم فعالیت نیست.
حسابرس باید مجموعه شرایط را ارزیابی کند.
مثال سوم؛ توقف تامین مالی
فرض کنید شرکت بخش زیادی از فعالیت خود را از طریق تسهیلات بانکی تامین می کند.
بانک اعلام می کند که تسهیلات سررسید شده را تمدید نخواهد کرد.
شرکت نیز منابع نقدی کافی برای پرداخت بدهی ندارد.
در چنین شرایطی حسابرس باید:
- اثر بدهی را بررسی کند.
- برنامه مدیریت را ارزیابی کند.
- امکان تامین مالی جایگزین را بررسی کند.
- جریانهای نقدی آینده را ارزیابی کند.
- کفایت افشاها را بررسی کند.
این شرایط می تواند نشانه مهمی از وجود ابهام بااهمیت درباره تداوم فعالیت باشد.
اشتباهات رایج در حسابرسی تداوم فعالیت
فقط بررسی سود و زیان
تداوم فعالیت فقط به سود یا زیان شرکت مربوط نیست.
نقدینگی، بدهیها، تامین مالی و شرایط عملیاتی نیز اهمیت زیادی دارند.
اتکا به اظهارات مدیریت
اظهارات مدیریت به تنهایی شواهد کافی نیست.
بی توجهی به جریان نقدی
ممکن است شرکت سود حسابداری داشته باشد اما با کمبود شدید وجه نقد مواجه باشد.
نادیده گرفتن بدهیهای سررسید شده
بدهیهای پرداخت نشده می توانند نشانه مهمی برای ارزیابی تداوم فعالیت باشند.
بررسی نکردن رویدادهای بعد از سال مالی
اتفاقات بعد از پایان سال ممکن است اطلاعات مهمی درباره وضعیت شرکت ارائه کنند.
نادیده گرفتن برنامه های تامین مالی
توانایی شرکت برای دریافت منابع مالی می تواند بر ارزیابی تداوم فعالیت تاثیر داشته باشد.
یکی دانستن زیان با توقف فعالیت
زیان به تنهایی به معنی پایان فعالیت نیست.
تفاوت تداوم فعالیت و ورشکستگی
این دو مفهوم یکی نیستند.
تداوم فعالیت یک فرض حسابداری درباره توانایی ادامه فعالیت واحد تجاری است.
اما ورشکستگی یک وضعیت حقوقی و مالی مشخص است که می تواند طبق قوانین مربوط آثار خاص خود را داشته باشد.
ممکن است شرکتی زیان ده باشد اما همچنان به فعالیت خود ادامه دهد.
همچنین ممکن است شرکتی هنوز رسما ورشکسته نشده باشد اما شرایطی داشته باشد که درباره تداوم فعالیت آن ابهام بااهمیت ایجاد کند.
اهمیت استاندارد حسابرسی 570
استاندارد 570 اهمیت زیادی دارد زیرا استفاده کنندگان صورتهای مالی باید بدانند آیا واحد تجاری توانایی ادامه فعالیت دارد یا خیر.
اجرای صحیح این استاندارد کمک می کند:
- مشکلات مالی مهم زودتر شناسایی شوند.
- ریسک توقف فعالیت بررسی شود.
- افشاهای مناسب انجام شوند.
- برنامه های مدیریت ارزیابی شوند.
- گزارش حسابرس اطلاعات مرتبط با تداوم فعالیت را به شکل مناسب منعکس کند.
- استفاده کنندگان صورتهای مالی تصمیمهای آگاهانه تری بگیرند.
نکات کلیدی استاندارد حسابرسی 570
اگر بخواهیم استاندارد 570 را خیلی خلاصه کنیم:
- تداوم فعالیت یکی از مبانی مهم تهیه صورتهای مالی است.
- مدیریت مسئول ارزیابی توانایی شرکت برای ادامه فعالیت است.
- حسابرس مسئول تضمین ادامه فعالیت شرکت نیست.
- حسابرس باید شواهد کافی و مناسب کسب کند.
- زیان مستمر می تواند یکی از نشانه های خطر باشد.
- کمبود نقدینگی اهمیت زیادی دارد.
- بدهیهای سررسید شده باید مورد توجه قرار گیرند.
- برنامه های مدیریت باید ارزیابی شوند.
- پیش بینی جریانهای نقدی می تواند شواهد مهمی فراهم کند.
- رویدادهای بعد از تاریخ صورتهای مالی نیز باید مورد توجه قرار گیرند.
- وجود مشکل مالی لزوما به معنی نبود تداوم فعالیت نیست.
- ابهام بااهمیت درباره تداوم فعالیت باید به شکل مناسب گزارش شود.
- کفایت افشاهای صورتهای مالی اهمیت زیادی دارد.
- استاندارد 570 با استانداردهای 560، 580، 700، 701 و 705 ارتباط دارد.
- نسخه تجدیدنظر شده 1401 برای دوره های مالی شروع شده از اول فروردین 1401 لازم الاجراست.
نقش رسا CRM در مدیریت اطلاعات سازمانی
تداوم فعالیت فقط به اطلاعات حسابداری محدود نمی شود.
مدیریت برای ارزیابی وضعیت شرکت به اطلاعات مختلفی درباره:
- مشتریان
- قراردادها
- فروش
- ارتباطات سازمانی
- فعالیتهای تجاری
- سوابق مشتریان
- فرآیندهای سازمانی
نیاز دارد.
یک سیستم یکپارچه مدیریت اطلاعات می تواند به شرکت کمک کند اطلاعات مرتبط با فعالیتهای خود را منظم تر مدیریت کند و دسترسی مدیران به اطلاعات مورد نیاز برای تصمیم گیری را بهبود دهد.
رسا CRM با ارائه راهکارهای نرم افزاری مدیریت ارتباط با مشتری و فرآیندهای سازمانی، به کسب و کارها کمک می کند اطلاعات و ارتباطات خود را یکپارچه تر مدیریت کنند.
وب سایت رسا CRM
جمع بندی
استاندارد حسابرسی شماره 570 با عنوان تداوم فعالیت یکی از استانداردهای مهم در حسابرسی صورتهای مالی است که مسئولیت حسابرس درباره ارزیابی توانایی واحد تجاری برای ادامه فعالیت را مشخص می کند.
بر اساس فرض تداوم فعالیت، صورتهای مالی با این فرض تهیه می شوند که واحد تجاری در آینده قابل پیش بینی به فعالیت خود ادامه خواهد داد.
مدیریت مسئول ارزیابی توانایی شرکت برای ادامه فعالیت است و حسابرس باید بر اساس شواهد کافی و مناسب، مناسب بودن استفاده از این مبنا را ارزیابی کند.
حسابرس باید به نشانه هایی مانند زیانهای مستمر، کمبود نقدینگی، بدهیهای سنگین، ناتوانی در پرداخت تعهدات، کاهش شدید فروش، از دست دادن مشتریان اصلی، مشکلات تامین مالی و سایر عوامل مالی و عملیاتی توجه کند.
در صورت شناسایی شرایط نگران کننده، حسابرس باید برنامه های مدیریت برای مقابله با این شرایط را بررسی و ارزیابی کند.
یکی از مهم ترین مفاهیم این استاندارد، ابهام بااهمیت درباره تداوم فعالیت است. اگر رویدادها یا شرایطی وجود داشته باشند که بتوانند تردیدی عمده نسبت به توانایی واحد تجاری برای ادامه فعالیت ایجاد کنند، حسابرس باید آثار آن را بر صورتهای مالی، افشاها و گزارش حسابرس بررسی کند.
استاندارد 570 همچنین ارتباط نزدیکی با استانداردهای دیگری مانند استاندارد 560 درباره رویدادهای پس از تاریخ صورتهای مالی، استاندارد 580 درباره تاییدیه کتبی مدیران و استانداردهای 700، 701 و 705 درباره گزارشگری حسابرس دارد.
در نهایت، هدف استاندارد 570 این است که حسابرس نسبت به موضوع تداوم فعالیت رسیدگی مناسب انجام دهد و در صورت وجود شرایط بااهمیت، نتیجه گیری و گزارشگری مناسبی داشته باشد.
سوالات متداول استاندارد حسابرسی 570
استاندارد حسابرسی 570 درباره چیست؟
استاندارد حسابرسی 570 درباره مسئولیت حسابرس در ارتباط با تداوم فعالیت واحد تجاری و آثار نتیجه گیری حسابرس بر گزارش وی است.
تداوم فعالیت چیست؟
تداوم فعالیت به این معنی است که صورتهای مالی با این فرض تهیه شوند که واحد تجاری در آینده قابل پیش بینی به فعالیت خود ادامه می دهد.
مسئول ارزیابی تداوم فعالیت چه کسی است؟
مدیریت و ارکان راهبری مسئول ارزیابی توانایی واحد تجاری برای ادامه فعالیت هستند.
آیا حسابرس تضمین می کند شرکت به فعالیت خود ادامه دهد؟
خیر. حسابرس نمی تواند ادامه فعالیت شرکت را تضمین کند. مسئولیت حسابرس کسب شواهد کافی و مناسب و نتیجه گیری درباره مناسب بودن استفاده از مبنای تداوم فعالیت است.
چه عواملی می توانند تداوم فعالیت شرکت را تهدید کنند؟
زیانهای مستمر، کمبود نقدینگی، بدهیهای سنگین، عدم توانایی پرداخت تعهدات، مشکلات تامین مالی، از دست دادن مشتریان اصلی، توقف تولید و دعاوی سنگین از جمله عوامل مهم هستند.
آیا زیان شرکت به معنی نبود تداوم فعالیت است؟
خیر. زیان به تنهایی به معنی نبود تداوم فعالیت نیست و حسابرس باید شرایط مالی، عملیاتی و برنامه های مدیریت را در مجموع ارزیابی کند.
ابهام بااهمیت درباره تداوم فعالیت چیست؟
شرایطی است که رویدادها یا وضعیت موجود می توانند تردیدی عمده درباره توانایی واحد تجاری برای ادامه فعالیت ایجاد کنند و موضوع برای استفاده کنندگان صورتهای مالی اهمیت داشته باشد.
حسابرس چگونه تداوم فعالیت را بررسی می کند؟
از طریق بررسی ارزیابی مدیریت، تحلیل صورتهای مالی، بررسی جریانهای نقدی، بدهیها، برنامه های تامین مالی، قراردادها، رویدادهای بعد از تاریخ صورتهای مالی و سایر شواهد مرتبط.
آیا جریان نقدی در ارزیابی تداوم فعالیت اهمیت دارد؟
بله. توانایی شرکت برای تامین وجه نقد و پرداخت بدهیهای سررسید شده یکی از عوامل مهم در ارزیابی تداوم فعالیت است.
آیا برنامه مدیریت برای نجات شرکت کافی است؟
خیر. حسابرس باید واقع بینانه بودن و امکان اجرای برنامه مدیریت را با توجه به شواهد موجود ارزیابی کند.
استاندارد 570 با کدام استانداردها ارتباط دارد؟
استاندارد 570 با استانداردهایی مانند 560، 580، 700، 701 و 705 ارتباط دارد.
استاندارد حسابرسی 570 چه زمانی تجدیدنظر شده است؟
نسخه فعلی مورد استفاده در ایران تجدیدنظر شده 1401 است و برای حسابرسی صورتهای مالی دوره هایی که از اول فروردین 1401 و پس از آن شروع می شوند لازم الاجراست.